İçeriğe atla
Prof. Dr. Ali Avanoğlu
UPJ Darlığı • Temel bilgiler

Dietl Krizi: Kusmayla Gelen, Gelip Geçen Yan Ağrısı ve UPJ Darlığı

Dietl krizi, UPJ darlığının aralıklı tıkanmaya dönüşmesiyle ortaya çıkan şiddetli yan-karın ağrısı ve kusma atağıdır. Atak saatler sürer, sonra tümüyle geçer; ataklar arasında çocuk ve çoğu kez ultrason tamamen normaldir. Bu yüzden sık atlanır ve tanı ağrı sırasında yapılan ultrasonla konur.

Kimin içinÇocuğunda ya da ergen yaştaki evladında kusmayla gelen, saatler süren ve arada kaybolan karın-yan ağrısı atakları olan aileler
Okuma≈4 dk
YazanProf. Dr. Ali AvanoğluGüncelleme
Bu sayfa UPJ darlığı tedavisinin bir parçasıdırTedavinin bütününü ana sayfada okuyun
SAĞSOL
böbrek–üreter–mesane: SFU 3 hidronefroz, UPJ noktasında daralma (kırmızı halka) · aralıklı dolum–boşalma döngüsü
Kısaca5 madde
  • Dietl krizi nedir: Dietl krizi, böbrek çıkışındaki darlığın zaman zaman tam tıkanmaya dönmesiyle ortaya çıkan ağrı atağıdır.
  • Tipik atak nasıl seyreder: Atak çoğu kez bol su, gazlı ya da şekerli içecek, karpuz gibi sulu yiyecekler, yoğun spor ya da bazen soğuk algınlığı sırasında alınan fazla sıvının ardından başlar.
  • Neden sık gözden kaçar: Ataklar arasında çocuk tümüyle sağlıklıdır ve o sırada yapılan ultrasonda böbrek genişlemesi çok hafif olabilir ya da hiç görülmeyebilir.
  • Tanı nasıl konur: Atak sırasında yapılan ultrasonda havuzcuk ve kaliksler belirgin genişlemiştir; ağrı geçtikten sonra tekrarlanan ultrasonda genişlemenin azalması tanıyı güçlendirir.
  • Tedavi ve beklenti: Tekrarlayan Dietl krizi, kılavuzlarda 'semptomatik obstrüksiyon' başlığı altında ameliyat gerekçesi sayılır.
01

Dietl krizi nedir

Dietl krizi, böbrek çıkışındaki darlığın zaman zaman tam tıkanmaya dönmesiyle ortaya çıkan ağrı atağıdır. Adını 19. yüzyılda tanımlayan hekimden alır; çocuk ürolojisinde 'aralıklı UPJ obstrüksiyonu' ile eş anlamlı kullanılır.

Metnin tamamını oku
  • Ataklar arasında idrar dar bileşkeden yeterince geçer ve çocuk tümüyle sağlıklıdır. İdrar üretimi aniden arttığında ise bileşke bu yükü taşıyamaz; havuzcuk hızla gerilir, basınç yükselir ve şiddetli ağrı başlar.
  • Bu tablo büyük çocuk ve ergende daha sıktır; sık eşlik eden neden, bileşkeyi dıştan sıkıştıran bir çaprazlayan damardır. Bebeklik döneminde sessiz kalmış bir darlık, çocuk büyüyüp daha çok su içtikçe ilk kez bu biçimde belirti verebilir.
02

Tipik atak nasıl seyreder

Atak çoğu kez bol su, gazlı ya da şekerli içecek, karpuz gibi sulu yiyecekler, yoğun spor ya da bazen soğuk algınlığı sırasında alınan fazla sıvının ardından başlar. Ağrı yan bölgede ya da karın üst-yan kısmındadır; küçük çocuk göbek çevresini gösterir.

Metnin tamamını oku
  • Ağrıya bulantı ve kusma eşlik eder; çocuk solgun ve huzursuzdur, rahat bir pozisyon bulamaz. Ateş genellikle yoktur. Atak birkaç saatten bir güne kadar sürebilir ve çoğu zaman kendiliğinden geçer; bazen çocuk bol idrar yaptıktan sonra birden rahatlar.
  • Bir çocuğun öyküsünde aynı tablonun haftalar ya da aylar arayla yinelenmesi tipiktir. Aileler sıklıkla 'her seferinde acile gittik, kan sayımı ve karın filmi normal çıktı, gastroenterit dendi' diye anlatır.
03

Neden sık gözden kaçar

Ataklar arasında çocuk tümüyle sağlıklıdır ve o sırada yapılan ultrasonda böbrek genişlemesi çok hafif olabilir ya da hiç görülmeyebilir. Bu yüzden 'ultrasonu normal' denen bir çocukta tanı aylarca gecikebilir.

Metnin tamamını oku
  • Belirtiler gastroenterit, kabızlık, karın migreni ya da apandisit ile karışır. Kusmanın ön planda olması dikkati mideye çeker; ağrı karın sağ yanındaysa apandisit şüphesiyle gereksiz değerlendirme yapılabilir.
  • Kritik ipucu ağrının sıvı alımı ya da diürezle ilişkisi, tekrarlaması ve arada tam iyilik halidir. Bu öyküyü duyan hekim için yapılacak şey açıktır: ultrasonu ağrı sürerken çekmek.
04

Tanı nasıl konur

Atak sırasında yapılan ultrasonda havuzcuk ve kaliksler belirgin genişlemiştir; ağrı geçtikten sonra tekrarlanan ultrasonda genişlemenin azalması tanıyı güçlendirir. Bu nedenle atak sırasında acil servise ya da hekiminize başvurmanız ve ultrason istenmesi önemlidir.

Metnin tamamını oku
  • Sonraki adım MAG3 diüretik renografidir (böbrek sintigrafisi): idrar söktürücü verilerek havuzcuğun boşalma hızı ve böbreğin fonksiyon payı ölçülür. Aralıklı darlıkta, idrar söktürücüyle ağrının yeniden başlaması tanıyı destekleyen bir gözlemdir.
  • Çaprazlayan damar şüphesinde ya da ameliyat planlaması için MR ürografi istenebilir.
05

Tedavi ve beklenti

Tekrarlayan Dietl krizi, kılavuzlarda 'semptomatik obstrüksiyon' başlığı altında ameliyat gerekçesi sayılır. Böbrek fonksiyonu iyi olsa bile tekrarlayan şiddetli ağrı tek başına piyeloplasti kararı için yeterli olabilir; amaç hem ağrıyı gidermek hem de böbreği korumaktır.

Metnin tamamını oku
  • Standart tedavi Anderson–Hynes (dismembered) piyeloplastidir; çaprazlayan damar varsa üreter damarın önüne aktarılır. Bu yaş grubunda laparoskopik ve robotik yöntemler sık tercih edilir; yöntem bizde iki uzmanın ortak değerlendirmesiyle seçilir.
  • Literatürde piyeloplasti sonrası ağrı atakları büyük çoğunlukta tümüyle geçer. Ameliyat sonrası izlemde ultrasonla genişlemenin azaldığı ve fonksiyonun korunduğu doğrulanır.
06

Atak sırasında ve sonrasında ne yapmalısınız

Ağrı başladığında çocuğa zorla su içirmeyin; sıvı yüklemesi tabloyu ağırlaştırabilir. Hekiminizin önerdiği ağrı kesici dışında ilaç vermeyin ve aşağıdaki durumlarda bekletmeden başvurun.

  • Şiddetli, geçmeyen yan ya da karın ağrısı ve kusma: ağrı sürerken ultrason için acil servise ya da hekiminize başvurun.
  • Ağrıya ateş (38 °C ve üzeri) ya da titreme eşlik ediyorsa: tıkalı böbrekte enfeksiyon olasılığı; aynı gün değerlendirme.
  • Çocuk kusma nedeniyle sıvı alamıyor, idrarı azalmış ya da belirgin halsizse.
  • Daha önce UPJ darlığı tanısı konmuş çocukta atakların sıklaşması: planlı ama geciktirilmeden yeniden değerlendirme.
UPJ Darlığı video rehberi3 kısa video, sırayla
Sık sorulanlar
Ağrı ataklar arasında hiç yokken ultrason normal çıkabilir mi?
Evet. Aralıklı darlıkta ataklar arasında genişleme belirgin azalır ya da kaybolur; bu nedenle 'ultrason normal' sonucu tanıyı dışlamaz. Tanı için ağrı sırasında ultrason ve sonrasında MAG3 gerekir.
Dietl krizi kendiliğinden düzelir mi?
Tek bir atak geçebilir; ancak altta yatan darlık kalıcıdır ve ataklar çoğunlukla tekrarlar. Tekrarlayan ataklar hem yaşam kalitesini bozar hem de zamanla böbreği etkileyebilir; bu yüzden tanı konduktan sonra çoğu çocukta piyeloplasti önerilir.
Çocuğum su içmesin mi?
Günlük normal sıvı alımı kısıtlanmaz; böbrek sağlığı için gereklidir. Ancak kısa sürede çok miktarda su ya da gazlı içecek içmek atak tetikleyebilir; tanı ve tedavi tamamlanana kadar bunu dengeli tutmanız yeterlidir.
Apandisit sanılıp ameliyat olunabilir mi?
Sağ taraflı Dietl krizi apandisitle karışabilir ve literatürde bu tür örnekler bildirilmiştir. Öyküde tekrarlayan, kusmayla gelen ve tümüyle geçen ağrı varsa karın ultrasonunda böbreklerin de değerlendirilmesini istemeniz yerinde olur.
İlgili sayfalarTüm dizin →
Temel bilgilerUPJ Darlığı BelirtileriUPJ darlığı bebeklerde çoğunlukla hiçbir belirti vermez ve gebelik ultrasonuyla fark edilir. Büyük çocuk ve ergende ise gelip geçen yan ağrısı, bulantı-kusma, ateşli idrar yolu enfeksiyonu, idrarda kan ya da taş ilk ipucu olabilir. Yaşa göre neye dikkat edeceğinizi anlatıyoruz.Takip mi, ameliyat mı?Ağrı, Ateşli Enfeksiyon veya Taş VarsaBelirtisiz UPJ darlığında karar çoğu zaman sayılara dayanır; belirti ortaya çıktığında ise terazi değişir. Tekrarlayan yan ağrısı, ateşli idrar yolu enfeksiyonu ve böbrek taşı, kılavuzlarda 'belirtili tıkanıklık' başlığı altında piyeloplasti endikasyonu olarak sayılır. Bu sayfa her bir belirtinin karara nasıl yansıdığını anlatır.Yaşa göre ve özel durumlarErgende UPJ Darlığı: Aralıklı Ağrı, Spor ve PiyeloplastiErgende UPJ darlığı bebekteki sessiz tablodan farklıdır: çoğu zaman bol sıvı veya spor sonrası gelen, kusmayla birlikte şiddetli yan ağrısıyla ortaya çıkar. Bu sayfa ergenlik çağında tanının neden gecikebildiğini, çaprazlayan damarın rolünü ve tedavi kararını anlatır.Tanı ve değerlendirmeMAG3 Diüretik Renografi (Böbrek Sintigrafisi)MAG3 diüretik renografi (böbrek sintigrafisi), UPJ darlığı şüphesinde iki soruya yanıt verir: bu böbrek toplam işlevin yüzde kaçını yapıyor ve idrar söktürücü verildiğinde idrarı ne hızla boşaltıyor? Bu sayfada testin ne zaman, nasıl yapıldığını ve ailenin nasıl hazırlanacağını anlatıyoruz.
Hekime ulaşın

Size en uygun UPJ darlığı değerlendirmesiyle hekime ulaşmak ister misiniz?

İki yol var. Hekimin sizi görmeden önce durumunuzu bilerek yanıt vermesini isterseniz önce kısa değerlendirmeyi yapın; sorunuz kısaysa doğrudan yazın. İki yol da aynı ekibe ulaşır.

1 Önce durumumu değerlendireyimÖnerilen Yol Haritası 2 dakikada birkaç soru sorar, anatomik şemayla yanıtlarınızı toplar ve hazır bir özet üretir. Sonunda özet WhatsApp mesajınıza eklenir — hekim durumunuzu bilerek yanıtlar. Yol Haritasını başlat
2 Doğrudan yazayım Yandaki formu doldurun; mesaj WhatsApp'ta (ya da e-postada) hazır açılır, göndermeden önce düzenleyebilirsiniz. Bu sayfanın konusu mesaja otomatik eklenir.

Editörün notu: Yaş ve kısa bir cümle yeterli; tıbbi terim kullanmanız gerekmez. Fotoğraf göndermeyin — gerekirse hekim güvenli kanaldan ister. Yazdıklarınız yalnızca siz gönderdiğinizde iletilir; bu sayfa hiçbir bilgiyi kaydetmez.

Doğrudan iletişimYanıt hekimden gelir
Kimin için?
Hazır sorular:

Mesajınız sunucuya kaydedilmez; WhatsApp/e-posta ile iletilir. Aydınlatma metni →

Gomauna Web Design and Development gomauna.com Prof. Dr. Ali Avanoğlu | 2026 © All Rights Reserved. SEO & GEO OPTIMIZED
WhatsApp Yol Haritası